Helpu disgyblion ag Anawsterau Dysgu Penodol

Lluniwyd y pecyn hwn gan yr athrawon canlynol Buddug Pauline, Flo Roberts, Eifion Jones, Ann Jones, Carys Hughes, Sharon Griffith, Carys Wynne, Eleri Owen, Emily Glyn, Margaret Roberts, Sylfia Vater, Gareth Rowlands

Mewn ymgynghoriad â E. Annette Evans, Ymgynghorydd AAA.

 Bwriad y pecyn yw rhoi arweiniad byr i athrawon pwnc ar sut i ymdrin â disgybl sydd gydag Anawsterau Dysgu Penodol.

Cyffredinol

PRIF GANLLAWIAU

A. Cyffredinol

1. Dod i adnabod y plentyn
2. Ymwybyddiaeth o’i anawsterau a natur ei broblem
3. Ymgynghori a’r cyd-gysylltydd am fanylion pellach
4. Arsylwi ar y plentyn a dod yn ymwybodol o’i drafferthion
5. Cyraeddiadau. A yw’r plentyn yn cyflawni ei lawn botensial?
6. Peido â chymeryd yn ganiataol ei fod wedi deall y cyfan a ddywedir/ddarllenir
7. Canfyddwch lefel ei ddeallusrwydd fel man cychwyn
8. Ynganwch yn eglur ac araf. Mae gan rhai plant dyslecsia, nam clywedol, h.y. cymeryd amser i ddadansoddi swn ac ystyr.
9. Dangoswch gydymdeimlad tuag atynt trwy beidio a'u barnu’n llym, e.e. cyfeirio atynt fel "thick, hopeless, nuisance" ac yn y blaen. Nid yw ambell anhawster neu ddiffyg yn weledol e.e. Ni fuasech yn rhoi plentyn a nam corfforol arno mewn gem rygbi.
10. Nid oes ganddynt amgyffred o amser, ac o ganlyniad yn ymateb yn arafach (yn llafar ac yn ysgrifenedig). Felly, caniatewch iddynt gael mwy o amser.
11. Cof cyfnod byr sydd ganddynt felly mae angen ail-adrodd llawer.
12. Deallwn fod gan bawb eu system bersonol lwyddiannus o gyflwyno eu pwnc.

B. Cynllunio Taflenni Gwaith

1. Cyflwyniad byr i’w hatgoffa o’r wers flaenorol, (dilyniant os yw hyn yn berthnasol). Adeiladu ar yr hyn a wyddent yn barod.
2. Digon o deitlau mewn print bras a phenawdau wedi eu tanlinellu.
3. Print eithaf mawr ar y cyfan ond gall amrywiaeth maint ac arddull hefyd gadw ei ddiddordeb.
4. a. Brawddegau syml, heb gymlethdod. Dim gormod o ffeithiau o fewn un cymal. Adrannau byrion. Tanlinellu’r ffeithiau pwysicaf.
   b. Aralleirio nodiadau o lawlyfrau a pheidio defnyddio gormod ar erthyglau papurau newydd yn eu crynswth oherwydd gallent fod yn ddarnau hirwyntog, cymhleth.
5. Peidio "gorlwytho" tudalen. Ei rhannu yn "focsys". Gadael digon o ofod rhwng y gwahanol ffeithiau.
6. Defnyddio lluniau, diagramau, mapiau, siartiau a thablau syml ddisgrifio/egluro ffeithiau yn ogystal â’r dulliau ysgrifenedig. Amrywiaeth ar un dudalen - paragraff byr, lluniau, brawddegau wedi eu rhifo, cymharu dau graff ac yn y blaen.
7. Ar waelod y dudalen gellir:
   i. ailadrodd geiriau allweddol
   ii. rhoi eglurhad i eiriau anodd/dieithr
8. Gwaith estynedig neu waith cartref mewn cyfarwyddiau clir, byr, pendant. Os yw’r gwaith yn anodd/cymhleth, yna rhoi cyfarwyddiau fel y gall rhiant eu helpu.
9. a. Nodyn bach ysgrifenedig yn help i’w hatgoffa o’r dasg e.e. chwilio am lun perthnasol.
   b. Dewis ffeithiau allweddol a’u rhifo fel adolygiad o waith ysgrifenedig.
   c. Cyfarwyddiadau syml beth i’w wneud a mwy o’r ymarferol yn hytrach na’r darllen a’r gwaith ysgrifenedig.
10. Gwneud defnydd o lyfrau ffeithiol sydd wedi eu darparu ar gyfer eu hoed darllen.
    Rhaglenni cyfrifiadureg, gêmau, cardiau gwaith wedi eu graddoli ac yn y blaen.

Gwaith Cartref

• yr athro i gofnodi
• gwneud yn siwr fod y disgybl yn deall
• cadw’r cyfarwyddiadau yn syml.

 Yn y dosbarth

• cefnogaeth - athro neu ddisgybl arall
• drilio ar lafar
• arddangos geiriau allweddol
• dysgu geiriau mewn dull cyfeiriol
• gemau i atgyfnerthu
• defnyddio rhaglenni cyfrifiadurol - gellir cynhyrchu rhaglenni penodol e.e. ar ‘Fy Myd’
• gwaith cyfannu yn llai o strâch
• dulliau aml synhwyrol yn help i ddisgyblion dyslecsia
  

1. Anghofus ac anhrefnus (colli offer, anghofio gwaith cartref)
2. Methu canolbwyntio
3. Trafferth cofio nôd y dasg
4. Trafferth gyda dilyniant (dyddiau, rhifolion)
5. Methu meddwl yn rhesymegol
6. Tueddu i osgoi gwaith yn hytrach na chyfaddef na allant ei wneud)
7. Trafferthion cytgord llaw/llygaid - llawysgrifen flêr

Darllen

Gofalu fod y print yn ddigon bras.
Dangos fod perthynas rhwng darllen/sillafu.
Annog y plant i dorri geiriau yn ddarnau llai, h.y. fesul sill.
Defnyddio cardiau fflach i ddysgu geiriau edrych a dweud.
Os yw’r plentyn yn baglu ar ail, rhoi’r cyfle iddo roi ailgynnig ar y gair. Defnyddio dull Pause - Prompt - Praise.
Peidiwch gofyn iddynt ddarllen ar goedd.
Os yw’n ymarferol dylid darllen cyfarwyddiadau tasgau iddynt - mae’n debygol o ddeall y dasg yn llawer gwell.
Gwnewch ddefnydd o lyfrau ar dâp iddynt glywed y gair yn ogystal â’i weld.
Mae canmoliaeth yn bwysig i hybu eu hunan hyder.
Ceisio creu diddordeb mewn darllen trwy gyd-ddarllen. Mae darllen i’r disgyblion hyn yn dasg lafurus yn hytrach na phleserus.
Ni ddylid rhoi gormod o wybodaeth iddynt ei ddarllen ar un dudalen, a pheidio cywasgu bob dim i un dudalen. Gofalu fod unrhyw daflen waith wedi ei anelu at ei oed darllen.

Sillafu

Defnyddio cardiau fflach i gyflwyno geiriau newydd.
Gwneud rhestr o eiriau defnyddiol.
Clustnodi tudalen yn eu llyfrau pwnc fel bod posib eu hadolygu yn y wers iaith.
Ni ddylid gofyn i’r plentyn chwilio am air mewn geiriadur.
Dylid defnyddio patrymau geiriau i ddysgu sillafu (pam, cam, jam)
Mae angen bod yn bositif wrth farcio gan dynnu sylw at un neu ddau o wallau ar y tro.
Marcio cynnwys a’r iaith ar wahân.
Dylid tanlinellu’r gwallau mewn pensil i roi cyfle i’r plentyn gywiro gair a chwalu’r marc pensil.

Ysgrifennu

Peidio gofyn iddynt gopïo oddi ar y bwrdd-du.
Gorau po gyntaf y bydd y disgybl yn cychwyn ar lawysgrifen ddwbl.
Mynd dros y gwaith yn llafar cyn disgwyl iddynt ymgymryd ac unrhyw dasg ysgrifenedig.
Gwirio ei fod wedi cofnodi’r dasg yn gywir.
Angen eu hatgoffa bob gwers i ddefnyddio llythyren fawr/atalnod llawn.
Defnyddio’r prosesydd geiriau pan yn ymarferol a ‘spell check’
Gofalu fod y gwaith blaenorol yn gadarn ar y cof cyn symud ymlaen i dasg newydd.
Rhoi amser estynedig i gwblhau tasg.
Cydnabod eu llwyddiant pa mor bynnag fychan ydi o.
Ni ddylid cymeryd unrhyw beth yn ganiataol mae’n rhaid bod yn ymwybodol o’u problemau yn barhaol.

Pwnc: Mathemateg
    
Beth yw Dyslecsia?     
     
Nid trafferthion sy’n gyfyngedig i iaith a darllen yn unig yw dyslecsia. Gall problemau dyslecsia greu anhawster dybryd mewn Mathemateg.

• COF  - methu cofio tablau, trefn dyddiau’r wythnos, misoedd y flwyddyn, fformiwla fathemategol
  
• DE A CHWITH - problemau gyda cyfesyrannau (gwaith map), gwerth lle rhif (pwynt degol)

• AMSER - anhawster deall a threfnu eu hamser, cael trafferth i orffen gwaith o fewn amser penodedig.

• YMDDYGIAD - gwylltio hefo’i fethiant i gyflawni neu i orffen gwaith ar bapur. Diffyg hunanhyder. Diffyg canolbwyntio o fewn y wers. Methu trefnu ei hun a’i waith. Gall problemau ymddygiadol ac emosiynol ddatblygu gan greu anhwylustod o fewn y sefyllfa ddosbarth.

Cof Tymor Byr

a. Anhawster i gofio trefn cyfarwyddiadau
b. Methu datrys problemau
c. Cof cyfyngedig - methu canolbwyntio ar y dasg os oes gormod o wybodaeth

Cof Tymor Hir

a. Methu cofio trefn pethau.
b. Methu cysylltu testunau Mathemategol
c. Methu cofio pethau fel tablau

Dryswch Cyfeiriol

a. Problem i gychwyn sym yn y lle cywir
b. Problem i ysgrifennu rhifau’n gywir
c. Methu cofio - de/chwith
ch. Methu gweithio o gwmpas pwynt degol
d. Dilyniant yn broblem

Anawsterau Canfyddiad Gweledol

a. Problem gweld y gwahaniaeth gydag arwyddion tebyg + x - ÷
b. Methu adnabod siapau tebyg, e.e. trionglau gwahanol

a. Cyfrif yn ôl/cyfrif ymlaen
b. Dyddiau’r wythnos a misoedd y flwyddyn
c. Patrymau Rhif
ch. Rhoi trefn ar dasgau

Cael Problemau

a Deall gwerth lle
b. Copïo o’r bwrdd du/o lyfr a.y.y.b
c. Adnabod patrwm
ch. Dau ddimensiwn/tri dimensiwn

Iaith Fathemategol

a. Methu deall symiau llafar
b. Methu darllen a deall cwestiynau Mathemategol
c. Methu enwi arwyddion a symbolau yn gywir bob amser
ch. Camddeall geiriau sydd â dau ystyr

Methu Datrys Problemau

a. Problem i wybod beth i’w wneud a pham
b. Methu meddwl yn rhesymegol
c. Methu cysylltu sefyllfa real a symbolau
ch. Problem i lunio diagramau

Problem sgiliau motor

a. Methu trin offer Mathemategol
b. Methu llunio diagramau
c. Methu copïo siapau
  

Anghofio trefn cyfarwyddiadau
Diffyg canolbwyntio
Anghofio offer
Anghofio gwneud gwaith cartref
Gwallau mewn iaith lafar

Cof tymor hir

Methu cofio trefn:

- dyddiau’r wythnos
- misoedd y flwyddyn
- rhifau
- llythrennau
- storïau
- digwyddiadau

Cael trafferth gyda chysyniad o amser.

Trafferth dwyn i gof ffeithiau a gwybodaeth mae eisoes wedi dysgu.

Dryswch cyfeiriol

fyny/lawr
chwith/dde
dan/dros
tu blaen/tu ôl

Angen atgoffa weithiau lle i gychwyn ysgrifennu ar dudalen.

Anawsterau canfyddiad gweledol

Trafferthion efo geiriau allweddol pwnc.

Cael problemau

Adnabod gair ‘cyfan’ - angen ei dorri’n sillaf.
Trafferthion cytgord llaw/llygaid - llawysgrifen flêr.
Cofio dyddiadau hanesyddol yn broblem.
Trafferth efo dilyniant digwyddiadau hanesyddol
Trafferth efo cysyniad o amser
Copïo gwaith oddi ar fwrdd-du yn broblem.

- felly peidio rhoi gwybodaeth yn rhy gyflym
- peidio darllen ar goedd
- peidio rhoi gormod o ffynonellau ar unwaith wrth chwilio am dystiolaeth

Methu datrys problemau

Problemau dilyn cyfarwyddiadau
Camsillafu geiriau
Cam ddehongli cyfarwyddiadau
Cam gopïo gwaith
Trafferth cwblhau tasgau
Problemau gyda diagramau - mapiau a.y.b.
     

1. Gwybodaeth o anghenion cyffredinol disgyblion sydd â dyslecsia
2. Trafod taflenni efo athrawon disgyblion AAA.

• Lliw yn bwysig i ddisgyblion dyslecsia
• Dim gormod o wybodaeth
• defnyddio OHP.

Nodiadau

• darganfod beth yw’r ffurf hawsaf i’r disgybl
• llun gopïo
• copïo oddi ar daflen - ddim oddi ar y bwrdd-du.
• dim ond cofnodi beth sy’n angenrheidiol
• rhoi canmoliaeth pan fydd yr ateb wedi ei gofnodi mewn ffordd ddealladwy
• cofnodi ar dâp
• Cynllun Coryn yn ffordd haws i gofio
• rhoi ychydig o wybodaeth ar daflen - ffont addas

Methu datrys problemau

Problemau dilyn cyfarwyddiadau
Camsillafu geiriau
Cam ddehongli cyfarwyddiadau
Cam gopïo gwaith
Trafferth cwblhau tasgau
Problemau gyda diagramau

Cof tymor byr

Anghofio trefn cyfarwyddiadau
Diffyg canolbwyntio
Anghofio offer
Anghofio gwneud gwaith cartref
Gwallau mewn iaith lafar

Anawsterau canfyddiad gweledol

Trafferthion efo geiriau allweddol pwnc.

1. Cof tymor byr

a. Anhawster i gofio trefn cyfarwyddiadau
b. Cof cyfyngedig - methu canolbwyntio ar y dasg os oes gormod o wybodaeth
c. Cael trafferth copïo oddi ar y bwrdd du, a chymryd nodiadau wedi eu harddweud.

• Torri cyfarwyddiadau i lawr i gamu llai a’u symleiddio
• Canolbwyntio ar y prif bwyntiau
• Gwirio eu bod wedi deall
• Amrywio tasgau i gynnwys gwaith llafar, arlunio, symud ac actio yn ogystal â gwaith ysgrifenedig
• Defnyddio taflenni i ysgafnhau y baich o gopïo oddi ar y bwrdd neu gymryd nodiadau.

2. Cof Tymor hir

a. Methu cofio trefn pethau, e.e. trefn gwasanaeth, defod, trefn digwyddiadau y Beibl.
b. Methu cofio nifer o ffeithiau, dyddiadau, a dysgu darnau ar y cof, e.e. Gweddi’r Arglwydd.
c. Anghofio beth yw y gwaith cartref
ch. Cymysgu rhwng y crefyddau gwahanol e.e. Hindwiaeth a Siciaeth

• Defnyddio darluniau neu stribedi cartwn a rhestrau syml er mwyn sbarduno’r cof.
• Ail adrodd ffeithiau mewn dulliau gwahanol e.e. yn llafar, yn weledol.
• Sicrhau fod gwaith cartref wedi ei nodi yn eglur fel bod rhieni hefyd yn ymwybodol o beth yw’r dasg.

3. Dryswch cyfeiriol a threfn

a. Anhawster i gofio dilyniant stori/dameg
b. Anhawster wrth gychwyn a chynllunio darn o waith
c. Anhawster i gofio de/chwith/dwyrain/gorllewin

• Rhoi man cychwyn pendant a chynllun cadarn i’r dasg
• Sicrhau bod cefnogaeth i’r disgybl drwy gydol tasg.

4. Anawsterau canfyddiad gweledol

a. Problem adnabod symbolau, e.e.

• Defnyddio dulliau aml-synhwyrol, e.e. teimlo, dargopio i ddysgu symbol
• Arbrofi gyda phapur gwahanol liwiau.
  

5. Iaith

a. Anawsterau gyda sgiliau iaith yn gyffredinol, e.e. sillafu, atalnodi, ffurfio brawddeg sy’n gwneud synnwyr
b. Problemau gyda ieithoedd a thermau dieithr, e.e. Ramadam, Gurdwara

• Peidio cywiro gormod ar iaith rhag lladd diddordeb y disgybl yn y pwnc
• Annog y disgybl i geisio cywiro ei waith ei hun - Tynnu sylw at un neu ddau o wallau ar y tro, e.e. prif lythrennau, atalnodau llawn.
• Dysgu termau newydd o flaen llaw, os yn bosib gyda gemau, cardiau fflach.

6. Methu Datrys Problem

a. Methu meddwl yn rhesymegol, e.e. gweld ystyr a moeswers dameg.
b. Methu cysylltu symbol a’i ystyr

• Meddwl am straeon modern sy’n cyfleu yr un syniad ac yna cael y disgybl i wneud tasg gyffelyb

7. Problemau Sgiliau Motor

a. Anhawster i gopïo symbolau a diagramau
b. Llawysgrifen aneglur a blêr a chroesi allan

• Dargopio, gludo symbolau oddi ar daflen i’w llyfrau
• Defnyddio Technoleg Gwybodaeth i gyflwyno gwaith mewn diwyg taclus, er mwyn rhoi boddhad a hyder i’r disgybl.

8. Cyffredinol

a. Problemau darllen
b. Araf yn cynhyrchu gwaith
c. Angen llawer mwy o ymdrech i greu gwaith o safon

• Peidio gofyn i’r disgybl ddarllen yn uchel i’r dosbarth oni bai fod trefniant/ymarfer wedi bod.
• Lleihau swm y tasgau neu ganiatau amser ychwanegol i gwblhau y gwaith.
• Bod yn ymwybodol o broblemau’r disgybl bob amser a chydnabod unrhyw lwyddiant boed yn fach neu’n fawr mewn dull sensitif ac adeiladol

a. Dysgu termau cerddorol penodol - Dryswch rhwng termau gwahanol, e.e. ‘Nodyn cyfan’ a ‘semi breve’ a ‘4 beats’ yn golygu’r un peth.

b. Darllen gweledol
(i) Gellir maint y print achosi problemau
(ii) Mae llawer o waith cerddorol yn dibynnu ar ddysgu geiriau gweledol.

c. Dryswch rhwng ysytr geiriau
Geiriau cyffredin a’u hystyr o fewn cerddoriaeth, e.e. ‘nodyn, uchel, isel...’

2. Cof Tymor Byr

a. Anhawster i gofio trefn cyfarwyddiadau
b. Cof cyfyngedig - anodd canolbwyntio os oes gormod o wybodaeth ar daflen gwaith.

3. Cof Tymor Hir

a. Cofio llinellau cleff a bylchau a pha nodau maent yn eu cynrychioli
b. Cofio geiriau caneuon, mae hyn yn broblem i’r disgybl sydd â chôf dilyniannol clywedol gwael.

4. Adnabod Patrwm

a. Methu cadw curiad / rhythm
b. Mae disgybion dyslexig yn cael trafferth gyda odli (rhyme)
c. Wrth ganu mewn côr - gallent ddod i fewn ar yr adeg anghywir neu fethu ciw mewn cerddorfa

5. Dryswch Cyfeiriol

a. Methu cofio de/chwith; fyny/i lawr
(i) wrth chwarae’r piano - pa law i ddefnyddio
(ii) wrth ddefnyddio’r pedalau
(iii) Drysu cyfarwyddiadau perfformiad, e.e. drysu y symbolau

<    >
(crescendo) (dimuendo)

(iv) Dryswch cyfeiriol wrth ddelio gyda’r symbolau am wythfedau.

b. Wrth ysgrifennu’r nodau ar yr erwydd, mae’n bosib iddynt wrth-droi coesau’r nodiadau (fel gwrthdroi b/d; p/q)

c. Gall y disgybl golli ei le ar y dudalen yn enwedig os yw’n gorfod edrych ar yr arweinydd ar yr un tro.

6. Theori

Mae hyn yn golygu’r agwedd ysgrifenedig o’r gwaith. Os yw’r athro/athrawes yn ymwybodol o’r broblem, mae’n bosib fod yn fwy hyblyg wrth ymdrin a’r gwaith.
    

Pwnc: Celf

1. Anhawster wrth gopïo siapau a chynlluniau haniaethol, a chopïo oddi ar y bwrdd du.
2. Dylai’r athro fod yn ymwybodol o gryfderau’r disgybl dyslexig - mae ganddynt ddawn greadigol - yn dda am arlunio a syniad da o liw.
3. Anhawster wrth wneud gwaith torri.
      

Gwybodaeth Cyffredinol

Canllawiau Penodol i Wyddoniaeth

1. Termau/geirfa ar ddechrau blwyddyn mewn llyfr sydd wedi ei rhannu’n bynciol.
2. Termau/geirfa benodol ar gyfer pob modiwl. Lluniau i gyd fynd â’r termau.
3. Sgiliau Gwyddonol y dylid eu meistroli, e.e. pwyso, mesur, amseru, defnydd o offer y labordy. Llunio taflenni y gellir cyfeirio’n ôl atynt.
4. Taflenni Gwaith er mwyn osgoi copio oddi ar y bwrdd du/gwyn/OHP, e.e. Clir, print mawr, steil yn rhwydd i ddarllen..
   Syml ond nid babiaidd
   Brawddegau byr
   Diagramau clir - labelu syml (ddim yn croesi ei gilydd)
   Dim gormod o wybodaeth ar un daflen
5. Taflen waith i hwyluso’r gwaith ymarferol
   Taflen i’w hatgoffa o’r drefn
   e.e. Rhowch........................ü ) ar ôl
           Estynnwch................... ü ) cwblhau’r cam

Lle i ymateb/arsylwi ar gyfer cofnodi’r arbrawf. Taflen o’r fath yn helpu trefn arbrawf a’r cofnodi.

Tasgau Ymarferol - gofalu bod digon o le, bod y grwpiau’n fychan, cyfrifoldeb am un rhan o’r arbrawf

6. Profion/Arholiadau

Aml ddewis/Cyfannu/Cwestiynau byr strwythuredig

7. Gwahaniaethu
   

Pwnc: Addysg Gorfforol

Cyffredinol:

Yn aml, ymddengys y plentyn dyslexic yn drwsgl ac yn anhrefnus yn ei symudiadau. Nid yw pob amser yn deall, nac yn dilyn cyfarwyddiadau. Mae’n gallu amharu ar wersi trwy anghofio offer a dillad ar gyfer ymarfer corff. Mae weithiau yn cael ei hun mewn ‘anhrefn llwyr’ e.e. yn colli pethau byth a beunydd. Rhaid cydnabod problem y plentyn gyda de a chwith, hyn yn gallu amharu ar ei ddealltwriaeth o safleoedd yn gysylltiedig â chwaraeon tîm. Gall fod problem cysyniad amser gan y plentyn dyslexic. Yn aml ni fuasai’r plentyn dyslexic yn gallu dilyn a deall cyfarwyddiadau tactegol hir wyntog ar gemau. Yn aml mae hunan ddelwedd y plentyn yn isel.

Torri’r Problemau i Lawr

1. ‘Anghofio dillad/offer pwrpasol ar gyfer Addysg Gorfforol’

• Copi o’r amserlen wythnosol i’r rhiant, pennaeth blwyddyn yn ogystal â'r plentyn yn tynnu sylw at (i) amser y wers a (ii) offer angenrheidiol.
• Ar gyrraedd yr ysgol i gadw’r ‘kit’ mewn safle penodedig. (lle mae’r athro cofrestru a’r athro ymarfer corff yn ymwybodol o’r trefniadau).
• Dylid cymeryd pob cyfle posibl i ganmol y plentyn a’i annog i gymeryd rhan llawn yn y gweithgaredd. Yr athro i roi cefnogaeth positif a chyfarwyddyd byr a phwrpasol i’r plentyn dyslexic er mwyn ei annog.
• Unrhyw dactegau i’w trin a’u trafod mewn modd hollol ymarferol.
• Yr athro/athrawes i rhoi y plentyn dyslexic mewn grwp gweithgaredd yn hytrach na’r plant e.e. yn aml un o’r dewisiadau olaf gan y plant fuasai’r plentyn dyslexic, hyn yn amharu ar ei hunan ddelwedd.
      

Pwnc: Dylunio a Thechnoleg 

Canllawiau Penodol i Ddylunio a Technoleg

1. Termau/geirfa ar ddechrau blwyddyn mewn llyfr sydd wedi ei rhannu’n bynciol.
2. Termau/geirfa benodol ar gyfer pob modiwl. Lluniau i gyd fynd â’r termau.
3. Sgiliau Technegol y dylid eu meistroli, e.e. pwyso, mesur, amseru, defnydd o offer y gweithdy neu’r gegin,
4. Taflenni Gwaith er mwyn osgoi copi oddi ar y bwrdd du/gwyn/OHP,
   e.e. Coginio - Dilyn riset
   __ am y cynhwysion
   __ am yr offer
   
   Lluniau gam wrth gam
   
5. Taflen gynllunio - cynnig nifer o gynlluniau parod i ddewis ohonynt i feithrin sgiliau cynllunio a threfn, a sgiliau ymchwilio a dadansoddi
   
   Cyflwyno aseiniad dylunio a gwneud cyfan i’r disgyblion - ymdeimlad o lwyddiant.
   
6. Profion/Arholiadau
   Aml ddewis/Cyfannu/Cwestiynau byr strwythuredig