Y Storm gan T Llew Jones

    
Ymateb i gerdd

• Geiriau anghyfarwydd:
      
  diddos, garthen, curlaw, mynni, cangau, deri.
   
• Cynnwys:
     
  Beth yw testun y gerdd?
  Pa adeg o'r dydd yw hi?
  Ymhle mae'r gerdd yn digwydd?
  Sut mae'r bardd yn disgrifio'r storm?
  Pa synau mae'n eu clywed?
  Sut byddwch chi'n teimlo adeg storm?
                 
• Arddull:
  
  Sawl pennill sydd i'r gerdd?
  A oes odl ynddi?
  Pa eiriau sy'n odli?
  Sawl sillaf sydd ym mhob llinell?
  Oes gwrthgyferbyniad ym mhob pennill?
  Pwy yw'r bardd?
         

• Atalnodi :
    
  Priflythyren, atalnod llawn, atalnod, collnod, to bach.
      
• F a Ff:
      
  Tynnu sylw at eiriau sydd yn dechrau gyda f a ff, e.e. ffenest, fysedd.  Meddwl am eiriau eraill sydd yn cynnwys f a ff.
          
• Rwy'n:
       
  Tynnu sylw at y defnydd o 'rwy'n' a nid 'fi'n'.
  Gofyn i'r plant feddwl am enghreifftiau eraill yn defnyddio 'rwy'n', e.e. rwy'n mynd, rwy'n gweld.

• Treiglad trwynol:
                                    
  'fy mhen'.  Dangos y rheol am lythrennau yn newid ar ôl y defnydd o 'fy' b>m, d>n, g>ng, p>mh, t>nh, c>ngh.  Meddwl am enghreifftiau.

• Collnod 'r':
                            
  Mae dau air wedi eu gwneud yn un - beth ydynt?
  a'r--> a + y,
  na'r - na + y
  i'r --> i +y
  
  Meddwl am enghreifftiau eraill.
  
• Minnau:
                   
  Tynnu sylw'r plant at y defnydd o'r rhagenw er mwyn pwyslais.
  Ymarfer hyn trwy roi gosodiadau, e.e.
  Rwy'n hoffi mynd i'r ffair.
       - A minnau
  Rwy'n gwylio 'Pobl y Cwm' bob nos.
       - A minnau.
            

    
Gweithgareddau

• Swn y storm:
     
  Creu cefndir o synau i'r gerdd mewn grwp o 4/5.
  Cyfle i dapio a pherfformio.

• F a ff:
     
  Chwilio yn eu llyfrau darllen am eiriau'n cynnwys f a ff.  Rhoi'r geiriau yma mewn brawddegau.
  

• Treiglad trwynol:
    
  Rhoi 'fy' o flaen y geiriau er mwyn creu treiglad trwynol.

• Collnod:
    
  Chwilio am y geiriau sy'n cynnwys collnod yn y gerdd.  Rhoi geiriau eraill mewn brawddegau.

• Rwy'n / fi'n X:
    
  Ysgrifennu cyfres o frawddegau diddorol yn cynnwys 'rwy'n'.

• Noson Stormus:
            
  Ysgrifennu paragraff yn disgrifio noson stormus.  Sut maen nhw'n teimlo?