Bod (Gorffennol)
|
|
Cadarnhaol
|
|
| Mi fues i |
Mi fuon ni |
| Mi fuest ti |
Mi fuoch chi |
| Mi fuodd o/Sam |
Mi fuon nhw |
Mi fuodd hi/Sara
|
|
Negyddol
|
|
Yr uchod gan ddileu’r
‘fe/mi + ddim e.e. Fues i ddim
|
| Cwestiwn |
Fuest ti? |
Fuodd
hi? |
| Ateb |
Do |
Naddo |
Amser Dyfodol/Presennol Arferiadol
|
|
Cadarnhaol
|
|
| Fe/Mi fydda i |
Mi fyddwn ni |
| Mi fyddi di |
Mi fyddwch chi |
| Mi fydd o/Sam |
Mi fyddan nhw |
| Mi fydd hi/Sara |
|
Negyddol
|
|
| Fydda i ddim |
Fyddwn ni ddim |
| Fyddi di ddim |
Fyddwch chi ddim |
| Fydd o/Sam ddim |
Fyddan nhw ddim |
Fydd hi/Sara ddim
|
|
| Cwestiwn |
Fyddi di ...? |
Fydd hi ...? |
Fyddan nhw ...? |
| Ateb |
Byddaf
Na fyddaf |
Bydd
Na fydd |
Byddan
Na fyddan |
Amser Amodol
|
|
Cadarnhaol
|
|
| Mi faswn i |
Mi fasen ni |
| Mi faset ti |
Mi fasech chi |
| Mi fasai o/Sam |
Mi fasen nhw |
Mi fasai hi/Sara
|
|
Negyddol
|
|
| Faswn i ddim Fasen ni ddim |
|
| Faset ti ddim Fasech chi ddim |
|
| Fasai o/Sam ddim Fasen nhw ddim |
|
Fasai hi/Sara ddim
|
|
| Cwestiwn |
Faset ti ...? |
Fasai o ...? |
Fasech chi? (lluosog) |
| Ateb |
Baswn Na faswn |
Basai Na fasai |
Basen Na fasen |
Cadarnhaol
|
|
| Fe/Mi fyddwn i |
Mi fydden ni |
| Mi fyddet ti |
Mi fyddech chi |
| Mi fyddai o/Sam |
Mi fydden nhw |
Mi fyddai hi/Sara
|
|
Negyddol
|
|
| Fyddwn i ddim |
Fydden ni ddim |
| Fyddet ti ddim |
Fyddech chi ddim |
| Fyddai o ddim |
Fydden nhw ddim |
Fyddai hi ddim
|
|
| Cwestiwn |
Fyddet ti? |
Fyddai o? |
Fyddech chi? |
| Ateb |
Byddwn Na fyddwn |
Byddai Na fyddai |
Bydden Na fydden |
Yr Amodol
|
|
| Pe bawn i |
Pe baem ni |
| Pe baet ti |
Pe baech chi |
| Pe bai o/Sam |
Pe baen nhw |
Pe bai hi/Sara
|
|
Mynegi Perchnogaeth
|
|
Cadarnhaol
|
|
| Mae gen i |
Mae gennym ni |
| Mae gennyt ti |
Mae gennym chi |
| Mae ganddo fo/Mae gan Sam |
Mae ganddyn nhw |
Mae ganddi hi/Mae gan Sara
|
|
Negyddol
|
|
| Does gen i ddim |
Does ganddon ni ddim |
| Does gennyt ti ddim ddim |
Does ganddoch chi |
| Does ganddo fo ddim/Does gan Sam ddim |
Does ganddyn nhw ddim |
| Does ganddi hi
ddim/Does gan Sara ddim |
|
|
|
|
| Cwestiwn |
Oes gennyt ti? |
Oes gan Sam? |
Oes ganddyn nhw? |
| Ateb |
Oes Nac oes |
Oes Nac oes |
Oes Nac oes |
Arddodiaid Rhedadwy
|
|
Am
|
|
| amdana i |
amdanon ni |
| amdanat ti |
amdanoch chi |
| amdano fo |
amdanyn nhw |
amdani hi
|
|
Ar
|
|
| arna i |
arnon ni |
| arnat ti |
arnoch chi |
| arno fo |
arnyn nhw |
arni hi
|
|
At
|
|
| ata i |
aton ni |
| atat ti |
atoch chi |
| ato fo |
atyn nhw |
ati hi
|
|
Gan
|
|
| gen i |
ganddon ni |
| gennyt ti |
ganddoch chi |
| ganddo fo |
ganddyn nhw |
ganddi hi
|
|
Heb
|
|
| hebdda i |
hebddon ni |
| hebddot ti |
hebddoch chi |
| hebddo fo |
hebddyn nhw |
hebddi hi
|
|
I
|
|
| imi |
inni (nid iddom
ni) |
| iti |
ichi |
| iddo fo |
iddyn nhw |
iddi hi
|
|
Drwy
|
|
| drwydda i |
drwyddon ni |
| drwyddot ti |
drwyddoch chi |
| drwyddo fo |
drwyddyn nhw |
drwyddi hi
|
|
Wrth
|
|
| wrtha i |
wrthon ni |
| wrthot ti |
wrthoch chi |
| wrtho fo |
wrthyn nhw |
wrthi hi
|
|
Rhagenwau personol
|
|
| fy |
ein |
| dy |
eich |
| ei |
eu |
(a chofier - ei gilydd)
|
|
Rhifolion
|
|
| un |
un ar ddeg |
| dau/dwy |
deuddeg |
| tri/tair |
tri/tair ar ddeg |
| pedwar/pedair |
pedwar/pedair ar ddeg |
| pump |
pymtheg |
| chwech |
un ar bymtheg |
| saith |
dau/dwy ar bymtheg |
| wyth |
deunaw |
| naw |
pedwar/pedair ar
bymtheg |
| deg |
ugain |
Trefnolion
|
|
| cyntaf |
unfed ar ddeg |
| ail |
deuddegfed |
| trydydd/trydedd |
trydydd/trydedd ar
ddeg |
| pedwerydd/pedwaredd |
pedwerydd/pedwaredd ar
ddeg |
| pumed |
pymthegfed |
| chweched |
unfed ar bymtheg |
| seithfed |
ail ar bymtheg |
| wythfed |
deunawfed |
| nawfed |
pedwerydd/pedwaredd ar
bymtheg |
| degfed |
ugeinfed |
Cymharu Ansoddeiriau
|
|
Cymharu ansoddeiriau’n
rheolaidd - dyma rai enghreifftiau:
|
Cysefin
|
Cyfartal
|
Cymharol
|
Eithaf
|
|
- ed |
- ach |
-af |
| hardd |
cyn hardded â |
yn harddach na |
yr harddaf |
| du |
cyn ddued â |
yn dduach na |
y duaf |
| tal |
cyn daled â |
yn dalach na |
y alaf |
| llydan |
cyn lleted â |
yn lletach na |
y lletaf |
| taclus |
cyn daclused â |
yn daclusach na |
y taclusaf |
| |
|
|
|
Cymharu ansoddeiriau'n
afreolaidd
|
Dydy'r ansoddeiriau hyn ddim yn
dilyn y drefn uchod.
|
| Cysefin |
Cyfartal |
Cymharol |
Eithaf |
|
|
|
|
| da |
cystal |
gwell |
gorau |
| ychydig |
cynlleied â |
yn llai na |
y lleiaf |
| drwg |
cynddrwg â |
yn waeth na |
y gwaethaf |
| hen |
cyn hyned â |
yn hyn na |
yr hynaf |
| ifanc |
cyn ieuenged â |
yn ieuengach na |
yr ieuengaf |
| mawr |
cymaint â |
yn fwy na |
y mwyaf |
| uchel |
cyn uched â |
yn uwch na |
yr uchaf |
| isel |
cyn ised â |
yn îs na |
yr isaf |
