Nôl i'r Silff Lyfrau

Myrddin ap Dafyddawdur2.jpg (6762 bytes)
myrdd.gif (2559 bytes)

Y tymor diwethaf buom yn reit lwcus yma yn ysgol Ffrwd Win oherwydd daeth y bardd Myrddin Ap Dafydd draw atom i gael sgwrs. Roedd Mr Huws wedi clywed ar Radio 1, wrth ddod i’r ysgol, fod Zoe Ball yn dweud ei bod hi’n "Ddiwrnod Cenedlaethol Barddoniaeth" ac, felly, roedd yn andros o syniad da fod bardd yn dod atom ar y diwrnod yma. Ond mewn gwirionedd Gwasanaeth Llyfrgell Môn oedd wedi trefnu’r diwrnod fel rhan o "Wythnos Llyfrau Plant."

I ddechrau cawsom sgwrs hwyliog dros ben gan Myrddin Ap Dafydd. Eglurodd mai gwers ddiflas iawn oedd barddoniaeth yn yr ysgol pan oedd o yr un oed a ni, ond mae’n rhaid dweud nad oedd hyn yn wir o gwbwl  pan oedd o yn cyflwyno barddoniaeth i ni – roedd yn grêt ac yn ddoniol ofnadwy.

Roedd o, a ni, yn chwarae hefo geiriau i ddechrau ac yn ceisio cael geiriau tebyg at ei gilydd. Yr enw posh ar hyn, wrth gwrs, yw odl. Darllenodd dipyn o’i farddoniaeth allan o’i lyfrau "Llew go Lew" ac "Ych a fi mae o’n neis". Dywedasom wrtho ein bod wedi gwirioni gyda’i dei oherwydd roddem yn gyfarwydd gyda’r gerdd yma. Roeddem yn glana chwerthin pan roedd y ‘tei pinc i lawr y sinc’,’ tei mwstard yn y cwstard’, ‘ tei goch yn y bwyd moch’ a'r ‘tei neifi yn y grefi.'

Wel, roedd rhaid i ni fod yn feirdd wedyn. Roeddem yn lwcus hefo Myrddin Ap Dafydd i’n rhoi ar ben ffordd. Dywedodd wrthym am feddwl am gymeriadau cartwnaidd hefo enwau oedd yn chwarae gyda’i gilydd e.e Tomos y Tanc,Jymbo Jet, Hari’r Helicopter a Dennis The Menace. Cawsom frenwêf ac mi feddyliasom am Nwdl y Pwdl, a hwn oedd y cymeiriad cartwnaidd a ddewisom ar gyfer ein cerdd.

Yr ail dasg oedd ceisio am wahanol gymhariaethau i ddisgrifio anifeiliad. Gwelsom ein bod yn gwneud gwell job os roeddem yn defnyddio rhywbeth hollol wahanol i anifail pan yn cymharu:

e. e.  "Efallai mai gwefusau wedi cracio yw igwana."

Roedd pob grwp yn gorfod ffurfio un pennill yn y modd yma. Daethom at ein gilydd wedyn i ymuno’r penillion i gyd gyda’i gilydd i ffurfio un gerdd. Pan oeddem yn darllen y cwbwl hefo‘i gilydd roedd yn swnio’n reit dda. Dyma hi: :

EFALLAI.

Efallai mai gwefusau wedi cracio yw igwana,
Efallai mai car *Meg yw parot,
Efallai mai monstyr-tryc yw ceffyl gwedd;
Ond nwdl yw’r pwdl!

Efallai mai rhaglen deledu du a gwyn yw sebra,
Efallai mai pâr o sbrings sbonclyd yw cangarw,
Efallai mai ffan lliwgar yw cynffon paen;
Ond nwdl yw’r pwdl!

Efallai mai dot i dot yw jiraff,
Efallai mai peipen hôs yw neidr,
Efallai mai craciau mewn paent yw pry cop;
Ond nwdl yw’ r pwdl!

Efallai mai Twr Eiffel yw jiraff,
Efallai mai awyren jymbo yw’r wenynen drwsgl,
Efallai mai pogo-stic yw’r cangarw;
Ond nwdl yw’r pwdl!

Efallai mai roler stêm yw mochyn,
Efallai mai candi fflos fflyffi yw dafad,
Efallai mai barcud plentyn yw’r eryr aur;
Ond nwdl yw’r pwdl!

 

 

*Meg yw'r ddynes sy’n byw fel hipi yn yr ardal ac mae ganddi gar pob lliw.

Daeth amser mynd adref yn fuan iawn ac roedd pob un ohonom o’r un meddwl, sef, doedd gwers barddoniaeth Myrddin Ap Dafydd ddim byd tebyg i'w un o pan yn blentyn. Doedd dim byd yn ddiflas a " boring" ynddo. Hwyl a sbri oedd o, ac roeddym yn ddiolchgar iawn iddo am ddod atom.

Lle mae ei dei o? Rydym wrth ein bodda yn gwrando arno yn sôn am hynt a helynt y tei gwahanol liwiau. Mae Huw, sydd a’ i ddwylo dan ei ên, yn methu deall lle mae’r tei yma wedi diflannu!

" Gwrand’wch rwan blant, mae'n rhaid cael syniad da sut i ddisgrifio’r sebra yna! Mae'n rhaid ei gymharu fo gyda rhywbeth sydd ddim yn anifail."

Dyma beth ddywedodd yr Holyhead and Anglesey Mail am ymweliad Myrddin Ap Dafydd i Ffrwd Win.

Y Mail